Wat is een gewricht?

Een gewricht is een beweeglijke verbinding tussen botstukken. De botstukken, die in een gewricht ten opzichte van elkaar bewegen, zijn op de plaats van het gewricht bekleed met kraakbeen. Dit kraakbeen is veerkrachtig weefsel en zorgt ervoor - samen met het gewrichtsvocht - dat de botstukken gemakkelijk over elkaar glijden. Gedurende uw hele leven breekt het lichaam oud kraakbeen af en maakt het weer nieuw kraakbeen aan.

Het kan voorkomen dat de botstukken van een gewricht niet goed op elkaar passen. Dit is bijvoorbeeld het geval bij het kniegewricht. Het uiteinde van het bovenbeen is bolvormig en het uiteinde van het onderbeen is min of meer plat. Beide uiteinden passen dus niet precies op elkaar. Om dit gewricht toch zonder problemen te laten bewegen zijn meniscussen nodig. Zo heeft de knie een binnen- en een buitenmeniscus. Deze meniscussen bestaan uit stevig bindweefsel en ze zorgen ervoor dat het boven- en onderbeen beter op elkaar passen. Ook andere gewrichten kunnen een tussenschijf van bindweefsel, een soort meniscus hebben.

Een gewricht zit in een gewrichtskapsel. Het gewrichtskapsel en de eventueel aanwezige tussenschijven van bindweefsel zijn aan de binnenzijde bekleed met synovia (gewrichtsslijmvlies). De synovia maakt vocht waarin voedingsstoffen zitten voor het kraakbeen. Ook dient het als smeermiddel voor het gewricht.

Banden, pezen en spieren zorgen voor de stabiliteit van een gewricht. Het is belangrijk dat de spieren goed ontwikkeld zijn. Juist de spieren kunnen de schokken die een gewricht te verduren krijgt goed opvangen. Bovendien zijn de spieren nodig voor de bewegingen van het gewricht.

Wat kan er mis zijn met een gewricht?

Als u last heeft van een gewricht, dan kan dat vele verschillende oorzaken hebben. In deze brochure noemen we enkele afwijkingen die we bij een kijkoperatie (artroscopie) kunnen zien. Gewrichtsklachten kunnen onder andere het gevolg zijn van:

• gescheurd kraakbeen;
• gescheurde meniscus;
• gescheurde banden;
• gebroken bot;
• losse bot- en/of kraakbeenstukjes;
• slijtage van het gewricht;
• ontsteking van het gewricht;
• of een combinatie van deze letsels;

Op grond van het verhaal van de patiënt, het onderzoek van het gewricht en eventuele röntgenfoto's kan uw arts een beschadiging in het gewricht vermoeden. Met nieuwe onderzoekstechnieken (Magnetische Resonantie of MRI) is het mogelijk enkele van de boven genoemde beschadigingen zichtbaar te maken.
Bepaalde gewrichten, zoals de knie, de schouder, de enkel, de elleboog, de pols en in de toekomst wellicht nog andere, zijn geschikt voor een kijk- operatie (artroscopie). Zo'n kijkje binnen in biedt uw arts de mogelijkheid om het gewricht nauwkeurig te inspecteren en zo nodig een behandeling uit te voeren.

Wat houdt een artroscopie in?

Bij een artroscopie kijkt de arts via een kleine snee met een buis (artroscoop) in het gewricht. De artroscoop bevat lichtgeleidingsvezels en lenzen. De artroscoop is aangesloten op een camera die verbonden is met een beeldscherm. Zo ziet de arts zijn handelingen op het beeldscherm.
Tijdens de artroscopie vult de arts via een aparte kleine snee met een buisje het gewricht met vocht, zodat er meer ruimte in het gewricht komt en het gewricht continu gespoeld kan worden. Via een of meerdere openingen kan de arts instrumenten in het gewricht brengen. Zo kan de arts een eventuele operatie om de gewrichtsschade te behandelen met behulp van deze instrumenten binnen in het gewricht uitvoeren. Als het niet mogelijk is de behandeling via de kleine openingen uit te voeren, dan zal er een grotere snee nodig zijn. Dit kan tijdens de artroscopie gebeuren, maar ook in een later stadium.

Om een helder beeld te krijgen tijdens de artroscopie, wordt de operatie vaak 'onder bloedleegte' uitgevoerd. Dat wil zeggen dat er in het gedeelte van het lichaam waar geopereerd wordt geen bloed meer is. Met een elastische band wordt het bloed weggestreken uit het operatiegebied. Met een opgepompte bloeddrukband wordt het gebied 'bloedleeg' gehouden.

Meestal kan de artroscopie in dagbehandeling plaatsvinden, bij sommige artroscopische operaties is een kortdurende ziekenhuisopname nodig.
De anesthesioloog bespreekt met u of de operatie onder algehele verdoving (narcose) of plaatselijke verdoving (verdoving van een deel van het lichaam) kan plaatsvinden.

Complicaties

Geen enkele ingreep is vrij van de kans op complicaties. Zo zijn er ook bij deze operatie de normale kansen op complicaties, zoals trombose, longontsteking, nabloeding of wondinfectie.
Dit komt na een artroscopie zelden voor.

Een infectie is een vervelende complicatie, omdat de ontsteking het gewricht kan beschadigen. Vaak is er dan opnieuw een operatie nodig is om het gewricht te spoelen.

Na een artroscopische operatie blijft het gewricht soms nog een paar weken dik. Het gewrichtsslijmvlies is dan geïrriteerd. Wellicht is dan wat extra behandeling nodig van de fysiotherapeut of krijgt u medicijnen voorgeschreven.

Bij de artroscopie zijn sneden in de huid gemaakt. Daarbij bestaat de kans dat er een huidzenuw wordt beschadigd. De huid eromheen kan daarna een beetje dovig zijn of juist extra gevoelig. De ervaring leert dat deze klachten meestal na verloop van tijd verdwijnen en geen last meer geven.

De bloeddrukband, die vaak gebruikt wordt om de operatie 'onder bloedleegte' te kunnen uitvoeren, geeft soms klachten na de operatie, bijvoorbeeld een gevoel van kneuzing van de weefsels onder deze strakke band.
Ook kan een huidzenuw bekneld geraakt zijn, zodat de huid eromheen een beetje dovig of juist extra gevoelig wordt. Ook deze klachten verdwijnen meestal na verloop van tijd.

Na de operatie

Na de operatie geeft uw arts u informatie over wat hij bij de artroscopie heeft gezien en wat er is gedaan. Ook geeft de arts instructies over de nabehandeling van het gewricht, welke oefeningen goed zijn en welke bewegingen u moet vermijden. Soms is fysiotherapie nodig.

Soms mag u het gewricht een tijdje niet belasten, bijvoorbeeld na een artroscopie van de knie of de enkel. In dat geval moet u eeen tijdje met krukken lopen.

Afhankelijk van de operatie, de grootte van de ingreep en individuele factoren kunt u na ontslag nog enige tijd hinder kunnen ondervinden van het operatiegebied. Ook het hervatten van uw dagelijkse activiteiten en de mogelijkheid om het gewricht weer normaal te kunnen gebruiken zijn daarvan afhankelijk. Uw arts geeft u daarover adviezen.

Tot slot

Denkt u eraan bij ieder bezoek aan het ziekenhuis uw patiëntenkaart, voorzien van de juiste gegevens, mee te nemen. Tevens is het belangrijk dat u een geldig legitimatiebewijs (paspoort, identiteitsbewijs, rijbewijs) en uw zorgverzekeringspas bij zich heeft.
Bent u niet in het bezit van een patiëntenkaart, of zijn uw gegevens (verzekering, huisarts, ect.) gewijzigd, meldt u dit dan aan de balie van de polikliniek.
Wij stellen het op prijs als u zich tijdig meldt voor de afspraak.

Vragen

Heeft u nog vragen en/of opmerkingen naar aanleiding van deze brochure, stelt u deze dan aan de baliemedewerker van de poliklliniek.

De polikliniek orthopedie locatie Alphen aan den Rijn heeft bestemmingsnummer 46.
Maandag tot en met vrijdag telefonisch te bereiken via T 0172 - 46 70 59 tussen 8.30 - 16.30 uur.

De polikliniek orthopedie locatie Leiderdorp heeft bestemmingsnummer 22 .
Maandag tot en met vrijdag telefonisch te bereiken via T 071 - 582 80 59 tussen 8.30 - 16.30 uur.

De spoedeisende hulp van het Rijnland Ziekenhuis locatie Leiderdorp is telefonisch te bereiken via T 071 - 582 89 05.

Accreditaties en kwaliteitskeurmerken van het Rijnland Ziekenhuis

Rijnland Ziekenhuis locaties Alphen aan den Rijn en Leiderdorp zijn onderdeel van Rijnland Zorggroep. Rijnland Ziekenhuis is NIAZ- en CCKL- geaccrediteerd en heeft de volgende keurmerken: Baby Friendly Hospital, mammokeurmerk en Vaatkeurmerk.

Planetree

Rijnland Zorggroep biedt een breed, kwalitatief hoogwaardig pakket aan diensten op het gebied van care én cure. Sinds 2009 omarmen wij het zorgmodel Planetree. Dat staat voor mensgerichte zorg in een helende omgeving, waardoor de bestaande zorg nóg beter voelt voor patiënt, cliënt én medewerker!